07/01/2017

Học giả Nguyễn Đình Đầu: Xin đừng để công trình 50 năm bị lãng quên

Tác giả: Bien Che viết lúc 07/01/2017 | 7.1.17

Tên bài do Mõ đặt lại. 

Bài gốc: XIN HÃY ĐỂ NỖI OAN CỦA JEAN - BAPTISTE PÉTRUS KÝ ĐƯỢC NGỦ YÊN


Chân dung Trương Vĩnh Ký - Một người Công giáo tài hoa (Nguồn: Internet). 

Một trong những chủ đề thu hút sự chú ý của dư luận thời gian qua là việc cuốn sách mang tên “TRƯƠNG VĨNH KÝ, NỖI OAN THẾ KỶ” bị dừng ra mắt tại đường sách Sài Gòn.

Đây là cuốn sách của học giả Nguyễn Đình Đầu viết về một người Công giáo tài năng và có nhiều đóng góp cho dân tộc trên nhiều lĩnh vực, tiêu biểu là lĩnh vực văn hóa, ngôn ngữ học...

Sinh ra và lớn lên trong một gia đình không phải gốc đạo nhưng chính sự giúp đỡ, hướng dẫn của những người như Cố Tám (một tu sĩ Công giáo từng được gia đình ông che giấu lúc nhà Nguyễn cấm đạo gắt gao), Linh mục Long người đã tận tình dạy dỗ chữ Latinh cho ông, đồng thời dành riêng cho ông một chỗ ở trong nhà Giảng vừa mới thành lập ở Cái Nhum (1846), Linh mục người Pháp Belleveaux (tức Cố Hòa)... cùng sự ham học, thông minh đã làm cho Trương Vĩnh Ký trở thành một người toàn diện và có nhiều đóng góp.

Cùng với bối cảnh lịch sử có nhiều biến động và ít lựa chọn, sau khi trở về nước sau thời gian dài học tập, sinh sống ở nước ngoài, Trương Vĩnh Ký đã làm việc trong chính quyền thuộc địa tới lúc tạ thế. Chính điều này và những cứ liệu lịch sử về con người tài hoa này chưa được công bố đã khiến không ít người nghĩ sai hoặc nghi ngại tiếng xấu cho ông.

Việc 2 con đường mang tên ông với 2 tên gọi khác nhau là Đường Petrus Ký của Đô thành Sài Gòn cũ hiện nay là đường Lê Hồng Phong ở quận 5 và quận 10 và đường Trương Vĩnh Ký của tỉnh Gia Định cũ nay là đường Nguyễn Văn Bảo ở quận Gò Vấp từ thời Pháp thuộc cho đến năm 1975 bị xóa tên sau năm 1975 cho thấy sự nghi ngại đó của người đời, lịch sử dành cho ông.

Tuy nhiên, lịch sử đã minh oan cho ông thông qua những câu nói nổi tiếng như cách ngôn Latinh "Ở với họ mà không theo họ" ("Sic vos non vobis") trong thời gian làm việc cho thực dân Pháp và cả những tập chuyên khảo hồ sơ về ông. Công trình nghiên cứu hơn 50 năm của học giả Nguyễn Đình Đầu được cho là tiêu biểu hơn cả.

Và lẽ ra, công chúng đã có thêm một công trình để đánh giá chính xác hơn về Trương Vĩnh Ký, gạt bỏ những ngi ngại đã từng tồn tại nếu như học giả Nguyễn Đình Đầu không giữ cái tôi quá lớn khi nhất quyết không thay đổi tên sách (giữ nguyên toàn bộ nội dung) như đề nghị của Cục Xuất bản. Điều này được Giáo sư Chu Hảo, giám đốc NXB Tri Thức xác nhận với RFA như sau:

“Theo tôi được biết thì tác giả, cụ Nguyễn Đình Đầu, không đồng ý sửa chữa bất cứ nội dung nào đã viết trong sách. Cụ là một nhà nghiên cứu chuyên nghiệp, cẩn trọng và có bản lĩnh. Xung quanh câu chuyện đánh giá một cách khoa học, khách quan về cuộc đời và sự nghiệp của Trương Vĩnh Ký vấn còn có ý kiến khác nhau. Thậm chí, mặc dầu nhà nước đã chính thức thừa nhận công lao của Trương Vĩnh Ký bằng việc lấy tên của ông đặt cho các đường phố và trừơng học, mà vẫn có người chửi bới ông ấy như là một " học giả Việt gian" cơ mà. Vì vậy tiếp tục trao đổi, tranh luận công khai những quan điểm của tác giả cuốn sách là cần thiết. Và giá cứ để cuộc giới thiệu sách diễn ra như đã định và tiếp tục phát hành bình thường thì có hay hơn chăng?”

Đó là chưa nói tới, chính học giả Nguyễn Đình Đầu trước đó đã nói về công trình của mình như sau: “Trong tất cả giai đoạn thăng trầm lịch sử của Việt Nam, có những người khen Trương Vĩnh Ký, có người chê Trương Vĩnh Ký nhưng đều không dựa vào tài liệu chính thức. Vì thế tôi thấy muốn hoà hợp dân tộc, đại đoàn kết dân tộc, thì tôi nghĩ đối với nhân vật lịch sử đặc biệt như Trương Vĩnh Ký, thì nên làm một hồ sơ về Trương Vĩnh Ký.”

Thử hỏi rằng mục đích "hoà hợp dân tộc, đại đoàn kết dân tộc" của học giả Nguyễn Đình Đầu có đạt được không khi giữa những người đã từng bài xích, lên án Trương Vĩnh Ký và những người đã từng ủng hộ, đấu tranh, giải oan cho ông ta vẫn không thể thoát ra được khỏi cái nỗi oan đã vận vào ông sau hơn 1 thế kỷ như vậy?

Khắc ghi nỗi oan của Trương Vĩnh Ký vì thế sẽ làm cho mâu thuẫn, bất hòa trở nên gia tăng hơn mà thôi!

Trương Vĩnh Ký đã được trả lại những gì thuộc về ông. Cho nên, im lặng và tạm quên đi những uẩn khúc đã được giải mã là cái cách mà học giả Nguyễn Đình Đầu nên làm để công trình 50 năm của ông không bị phí, bị lãng quên!

Và tấm chân tình của ông dành cho cố nhân chắc chắn sẽ không bị hiểu sai nếu ông tạm bỏ qua cái tôi cá nhân đang có của mình!

19 nhận xét

20:27 7 tháng 1, 2017 Reply

Chuyện cái tôi quá lớn của học giả Nguyễn Đình Đầu đã vô tình khiến cho công trình nghiên cứu giải oan cho cụ Trương Vĩnh Ký không thể ra mắt, đó là một điều đáng tiếc, bản thân tôi cho rằng không phải ai phục vụ trong bộ máy chính quyền pháp thuộc cũng là người xấu, cũng là Việt gian, vì vậy cuốn sách của cụ Đầu là một tư liệu rất quan trọng để làm rõ sự thật về cụ Ký. Giờ đây, 50 năm đã trôi qua, Nhà nước ta cũng đã thay đổi rất nhiều về tư duy, nhận thức, cởi mở hơn thì không biết có cơ hội nào cho cuốn sách được ra mắt không?

21:45 7 tháng 1, 2017 Reply

Tôi đã đọc bài sau: Trương Vĩnh Ký Phản Bội Tổ Quốc, Sao Lại Gọi Là Yêu Nước ?của Bùi kha tại địa chỉ : http://sachhiem.net/index.php?content=showrecipe&id=1125
Các bạn tham khảo rroif nhận xét nhé

10:28 8 tháng 1, 2017 Reply

Văn nghệ sỹ mà, cái tôi của họ lớn lắm, nhưng mà cũng cần phải giải thích cho họ hiểu để họ tạm gạt đi cái tôi cá nhân vì cái lợi lớn hơn cho cộng đồng, dung hòa được các lợi ích là điều cần phải làm.

15:43 8 tháng 1, 2017 Reply

những con người yêu nước sẽ dành tất cả những điều tốt đẹp để mà phục vụ cho đất nước chứ không phải là lấy những sách đấy để mà dùng làm những điêu xấu xa phục vụ cho một trong những bản chất hám tiền bạc.. và để nói xấu đất nước nói xấu dân tộc việt nam

16:14 8 tháng 1, 2017 Reply

Mặc dầu Trương Vĩnh Ký thông minh biết nhiều thứ tiếng, nhưng vì quá cuồng tín, bị các giáo sĩ thực dân tuyên truyền nên cứ nghĩ rằng việc Pháp chinh phục Viễn Đông, trong đó có Việt Nam, là do ý của Thượng Đế sai phái nước Pháp làm như vậy. Những ai vẫn còn ôm cái gọi là cái oan của Trương Vĩnh Ký thì tốt nhất là nên "cải tạo" lại tư tưởng!

16:36 8 tháng 1, 2017 Reply

Nếu như Nguyễn Đình Đầu đã nghĩ rằng "muốn hoà hợp dân tộc, đại đoàn kết dân tộc, thì tôi nghĩ đối với nhân vật lịch sử đặc biệt như Trương Vĩnh Ký, thì nên làm một hồ sơ về Trương Vĩnh Ký" thì nên có những suy nghĩ về việc thay đổi tên sách. Việc đó sẽ làm cho mọi người đỡ hiểu nhầm về những gì thuộc về lịch sử. Nói nỗi oan của thế kỷ hóa chẳng phải chẳng bao giờ được giải à?

08:48 9 tháng 1, 2017 Reply

Các nhà sử học CG Bùi Kha, Vũ Ngự Chiêu tại hải ngoại có điều kiện thâm nhập vào văn khố Pháp, Vatican đều khẳng định Trương Vĩnh Ký là một thằng Việt gian. Oan cái nỗi gì? Chỉ có các giáo dân như Nguyễn Đình Đầu tìm cách "rử tội" cho hắn mà thôi. Cũng như chúng đang tìm cách rửa tội cho Trần Lục kẻ dẫn 5000 giáo dân tiêu diệt nghĩa quân Đinh Công Tráng

16:10 9 tháng 1, 2017 Reply

TRƯƠNG VĨNH KÝ đúng là có nhiều tranh cãi . dẫn tới có nhiều luồng ý kiến khen , chê những thật sự để mà viết nên một cuốn sách như thế thì chắc hẳn tác giả chỉ là một con người có học tầm thường nhất khi mà không bao giờ có những điều phục vụ cho những thứ tốt đẹp khác mà chỉ là những điều ít ỏi và chỉ giành cho những mục đích thấp hèn nào đó thôi

16:23 9 tháng 1, 2017 Reply

với những cái lời lẽ xuyên tạc vào lịch sử việt nam như thế thì chắc hẳn ông ta còn đâm luôn vào chính quá khư nguồn cội của ông ta và đấy là sự ngu ngốc nhất của những con người đã biến những trang sử hào hùng thành những vết nhơ như thế. cần phải xem xét lại tác giả và bài viết của ông ta

16:49 9 tháng 1, 2017 Reply

Thiên chó láo vẫn mãi là "thiên chó láo". Nguyễn Đình Đầu nằm trong nhóm muốn "rửa tội" cho 400 rước giặc ngoại xâm của dân CG. Hãy có chút tự trọng như những nhà nghiên cứu lịch sử CG tại hải ngoại như Bùi Kha, Nguyễn Mạnh Quang, . . . Với những chứng cớ không thể chối cãi

19:30 9 tháng 1, 2017 Reply

Trương Vĩnh Ký là ai có lẽ đại đa số người Việt Nam đều biết. Nhưng trước khi nói về chuyện xuất bản cuốn sách đó thì hãy nhìn lại lịch sử, cái ngày mà Thực dân Pháp nổ súng tại bán đảo Sơn Trà Đà Nẵng bắt đầu gần một thập kỷ Việt Nam bị đô hộ. Chính những kẻ được gọi là người con đất Việt chính là những tên chỉ điểm cho quân Pháp, chúng là ai ? Chúng là những tên cuồng tín, cuồng đạo, chúng nghĩ đó là điều Thượng đế của chúng muốn làm. Trương Vĩnh Ký đa tài ngày đó cũng có một lý tưởng như vậy đó. Bút tích của ông ta xin chính phủ Pháp thôn tính Việt Nam vẫn còn đó. Tội lỗi thiên cổ đó rửa bao nhiêu mới sạch đây ?

08:57 10 tháng 1, 2017 Reply

Rất may còn đó những trí thức như Nguyễn Mạnh Quang, Bùi Kha Bên sachhiem.net Với nhưng bằng chứng không thể chối cãi khẳng định con chó kito gian tà Trương Vĩnh Ký không thể được vinh danh. Hãy để Vatican "phong thánh" chó nó như 117 "Thanh Việt gian" mà chúng từng phong. Nguyễn Đình Đầu cũng trong nhóm đòi dựng tượng thằng thực dân Đắc Lộ

09:13 10 tháng 1, 2017 Reply

Có rất nhiều nguồn tài liệu phản ánh về cuộc đời Trương Vĩnh Ký trên cả hai mặt tích cực và tiêu cực. Nhưng từ cái nhìn khách quan bên ngoài, Trương Vĩnh Ký là một con chiên ngoan đạo của Công giáo, trong khi Công giáo được Pháp du nhập vào Việt Nam sử dụng làm công cụ đắc lực cho cuộc xâm lược. Cùng với những hiệp ước, những ý kiến mà Trương Vĩnh Ký tham mưu cho thực dân Pháp để xâm chiếm nước ta thì thật khó mà khẳng định rằng nhân vật này "ở với họ mà không theo họ"

16:27 10 tháng 1, 2017 Reply

http://sachhiem.net/index.php?content=showrecipe&id=6849
Một bài viết khoa học, dẫn chứng rõ ràng. Dù Trương Vĩnh Ký đã là người thiên cổ ta cũng không kìm được văng tục chửi thằng chó đẻ kito Việt gian rước voi về dày mả tổ. Mãi mãi TVK là con chó săn cho Pháp, không thể là con người. Cò nhà "nghiên cứu tự phong" kito Nguyễn Đình Đầu à sống gần hết cuộc đời rồi đừng để niềm tin vào "Thiên Chó" làm mờ tâm can

19:55 10 tháng 1, 2017 Reply

sự thật về con người Trương Vĩnh Kí vẫn đang là một ẩn số mà những nhà lịch sử muốn tìm hiều, nhiều người muốn minh oan cho ông cũng có nhiều người chửi bới ông, những tác phẩm, những cuốn sách về ông sẽ là những căn cứ để chúng ta có thể có cái nhìn khách quan hơn về con người này nhưng cũng đừng vì cái tôi quá lớn của mình mà phủ nhận hoàn toàn ý kiến của mọi người, như vậy họ đã tự biến tác phẩm của mình đi vào dĩ vãng

08:02 11 tháng 1, 2017 Reply

GS Nguyễn Mạnh Quang có một đúc kết rất hay về Cato giáo "Phi dân tộc thế nào cũng phản dân tộc" Ta cũng sẽ không còn ngỡ ngàng khi Nguyễn Trường Tộ cũng bị "Lộ" là một gián điệp cho Pháp. LM Nguyễn Văn Bình thi cũng đã từng ủng hộ ném bom nguyên tử ra miền Bắc (Chắc vì "Chúa đã vào Nam"?)

10:53 13 tháng 1, 2017 Reply

"Tôi nhân danh là người đại diện cho tín hữu Ki-tô kính dâng lên Ngài lời cầu xin của chúng tôi... nỗi thống khổ mà chúng tôi hằng gánh chịu dưới bạo quyền của các quan lại triều đình gây ra... Tất cả chúng tôi chắc sẽ chịu chết nếu Ngài không kịp đánh đuổi kẻ thù [nhà Nguyễn] của chúng ta..." [1]

Đó là lời thỉnh cầu của Trương Vĩnh Ký gửi trung tá hải quân Pháp Jean Bernard Jaureguiberry vào tháng 3-1859 - thời điểm mà cả nước, trong đó có cả vua quan triều Nguyễn và cả dân tộc đang chống lại thực dân Pháp. Sau khi Pháp vào đánh chiếm Nam Kỳ, ông là một trong những thông ngôn, tư vấn chính sách cai trị cho Pháp. Ông gọi những người kháng chiến (Trương Định, Nguyễn Trung Trực, Phan Đình Phùng, Tôn Thất Thuyết...) là đám giặc cỏ phiến loạn không hiểu thời thế.

Tồi tệ hơn, trong thư gửi cho tướng Pháp Bossant, quyền thống đốc, để trình bày sự cầu mong thực dân Pháp chiếm và cai trị toàn xứ Bắc kỳ ngày 28-4-1876, Ký viết: "Và phải chăng sự khốn cùng đang bao trùm trong dân chúng, và phải chăng khắp nơi người ta đang nghe đòi hỏi những sự thay đổi và một nền cai trị hữu hiệu để duy trì trật tự, ban cho dân chúng một ngày mai". Sợ quân Pháp do dự không chịu chiếm miền Bắc, Bao-ti-xi-ta (tên thánh của Trương Vĩnh Ký) còn đem miếng mồi kinh tế béo bở của xứ Bắc Kỳ ra để khơi động lòng tham của thực dân Pháp: "Và tất nhiên, xứ sở chẳng thiếu tài nguyên, đất đai mà tôi dám quyết rằng có thể sánh với thổ nhưỡng của nước Pháp, ít ra là đối với Algérie, chất chứa nhiều của cải đủ để làm nên tài sản cho một quốc gia. Đất này tiện lợi cho những vụ trồng trọt các mùa thay đổi khác nhau. Những cuộc thí nghiệm trồng nho và gieo lúa mì cho thấy những kỳ vọng chắc chắn. Tôi từng thấy lúa mì mọc trong đất, cây trông đẹp, bông đầy và lớn hạt. Tôi chưa nói tới ở đây những tài nguyên khoáng chất, người ta bảo là bao la, và tôi xin được phép nói rằng dân của xứ này đã chết đói trên một chiếc giường đầy vàng.". Họ Trương còn cố công tư vấn chính sách xâm lược Bắc kỳ sao cho đỡ tốn người tốn của nước Pháp [2].

Sự trung thành với Pháp là điều quan trọng nhất khiến họ Trương được Toàn quyền Đông Dương Paul Bert hết sức trọng dụng, cất nhắc. Còn Luro - Thanh tra và Giám đốc trường Sư phạm thuộc địa Pháp tại Việt Nam, ghi nhận đóng góp của Pestrus Ký với nước Pháp mẫu quốc trong bản nhận xét đề ngày16-6-1875 như sau: "Ông Pétrus Ký làm việc rất nhiều... Rút cục, đó là người An Nam Pháp hóa duy nhất mà chúng ta có, và gương mẫu. Sự trợ giúp của ông thật đã rất ích lợi cho ảnh hưởng của chúng ta và cho nền học chính nói chung." [2]

Vậy mà oan cỡ nào? Oan cái gì?

Tác giả cuốn sách vừa bị thu hồi (hình dưới) là ông Nguyễn Đình Đầu, một nhà địa lý học lịch sử có nhiều đóng góp cho việc tìm hiểu hai quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa. Ông là một trí thức công giáo yêu nước, lịch sử công giáo cũng không hiếm các anh hùng liệt nữ đã xả thân cho nền độc lập dân tộc, nhưng đâu cứ nhất thiết giữ mãi cái mặc cảm cũ để bào chữa cho một nhân vật cơ hội chính trị, đổi trắng thay đen như vậy. Nếu Vĩnh Ký là người yêu nước thì những Trương Định, Võ Duy Dương, Hoàng Diệu, Nguyễn Tri Phương, Phan Đình Phùng... những người chống lại thực dân Pháp và đám tay chân giành giữ độc lập dân tộc, chúng ta nên gọi họ là gì?

22:47 15 tháng 1, 2017 Reply

Thử hỏi rằng mục đích "hoà hợp dân tộc, đại đoàn kết dân tộc" của học giả Nguyễn Đình Đầu có đạt được không khi giữa những người đã từng bài xích, lên án Trương Vĩnh Ký và những người đã từng ủng hộ, đấu tranh, giải oan cho ông ta vẫn không thể thoát ra được khỏi cái nỗi oan đã vận vào ông sau hơn 1 thế kỷ như vậy?

23:56 15 tháng 1, 2017 Reply

chính học giả Nguyễn Đình Đầu trước đó đã nói về công trình của mình như sau: “Trong tất cả giai đoạn thăng trầm lịch sử của Việt Nam, có những người khen Trương Vĩnh Ký, có người chê Trương Vĩnh Ký nhưng đều không dựa vào tài liệu chính thức. Vì thế tôi thấy muốn hoà hợp dân tộc, đại đoàn kết dân tộc, thì tôi nghĩ đối với nhân vật lịch sử đặc biệt như Trương Vĩnh Ký, thì nên làm một hồ sơ về Trương Vĩnh Ký.”

Đăng nhận xét

Cám ơn đã đọc bài viết!
- Mọi thắc mắc, gợi ý hoặc bình luận xin chia sẻ bên dưới hoặc Gửi thư hay Báo lỗi
- Hãy viết bằng tiếng Việt có dấu để mọi người dễ đọc hơn!
- Chèn link bằng thẻ: <a href="Link" rel="nofollow">Tên</a>
- Tạo chữ <b>đậm</b> <i>Ngiêng</i>
Thank You!